توجه توجه

بعضی نوشته ها ادامه دارند برای مشاهده کامل نوشته ها به برچسب های مورد نظر یا پست قبل و بعد مراجعه کنید

۱۴۰۱ فروردین ۱, دوشنبه

نماز استسقاء (طلب باران)

 

نماز استسقاء (طلب باران)

1- حکم نماز استسقاء:

نماز استسقاء سنت مؤکد است و پیامبر  صل الله علیه و آله و سلم  خود آن را انجام داد و در میان مردم اعلام نمود و به‌ سوی مصلی بیرون رفت. عبدالله‌ بن زید رضی الله عنه  می‌گوید: پیامبر  صل الله علیه و آله و سلم  برای طلب باران بیرون رفت و رو به‌ قبله‌ کرد و در اثنای دعای درخواست نزول باران ردایی را که‌ بر دوش داشت دگرگون کرد و جای آن را تغییر داد، سپس به‌ صورت جهری دو رکعت نماز را برگزار نمود[1].

2- معنی استسقاء:

این‌که‌ در حین خشک‌سالی و بی‌بارانی با خواندن نماز و دعا و استغفار از خداوند جل جلاله خواسته‌ شود باران خود را بر خاک و وطنشان نازل فرماید.

3- وقت نماز استسقاء:

وقت نماز استسقاء بعد از بالا آمدن آفتاب به‌ اندازه‌ی یک نیزه‌ می‌باشد، زیرا حضرت عایشه رضی الله عنها ‌ فرمود: پیامبر  صل الله علیه و آله و سلم  لحظه‌ای برای انجام نماز استسقاء بیرون آمد که‌ خورشید ظاهر گشته‌ بود.

گفتنی است که‌ نماز استسقاء در طول روز -غیر از اوقات منهی‌عنه-‌ جایز می‌باشد.

4- آنچه‌ قبل از برگزاری نماز استسقاء مستحب است:

مستحب است که‌ امام چند روز قبل از برگزاری نماز، آن را در میان مردم اعلام نماید و مردم را به‌ انجام امور زیر فرا می‌خواند:

الف: توبه‌ی صادقانه‌ و واقعی از گناهان.

ب: دست کشیدن از ظلم و گناهان.

ج: روزه‌‌گرفتن و پرداخت صدقه‌.

د: اصلاح روابط بین یکدیگر. زیرا گناه و معصیت سبب خشک‌سالی و بی‌بارانی می‌شود، چنان‌که‌ انجام عبادات و کارهای نیک باعث خیر و برکت می‌باشد.

5- کیفیت نماز استسقا:

امام و مردم به‌ مصلی بیرون می‌روند و امام با آن‌ها دو رکعت نماز مانند نماز عید می‌گزارد؛ در رکعت نخست هفت مرتبه‌ و در رکعت دوم پنج مرتبه‌ تکبیر سر می‌دهد و بعد از فاتحه‌ در رکعت نخست سوره‌ی «اعلی» و در رکعت دوم سوره‌ی «غاشیه»‌ را می‌خواند؛ بعد از پایان نماز امام رو به‌ مردم کرده‌ و خطبه‌ای را ارائه‌ می‌دهد و در آن بسیار استغفار را به‌ کار می‌برد، سپس دعا می‌نماید و مردم نیز «آمین» را می‌گویند، سپس خطیب رو به‌ قبله‌ و پشت به‌ نماز گزاران کرده‌ و ردای خود را برگردانده‌ و پشت و رو می‌کند، به‌ طوری که‌ قسمت بالای آن در پایین و پایین آن در بالا و طرف راست به‌ چپ و طرف چپ به‌ راست برگردد و مردم نیز همین کار امام را انجام داده‌ و رداهایشان را دگرگون می‌نمایند، سپس دعا و زاری می‌کنند و برمی‌گردند.

زیرا روایت شده‌ که‌ ابوهریره‌ رضی الله عنه  گفت: پیامبر  صل الله علیه و آله و سلم  به‌ قصد طلب باران بیرون رفت و بدون اذان و اقامه‌ دو رکعت نماز را به‌ ما گزارد، سپس به‌ ارائه‌ی خطبه‌ پرداخت و خداوند را خواند و در حالی که‌ دستانش را بلند کرده‌ بود رو به‌ قبله‌ نمود و ردایش را دگرگون کرد، طوری که‌ طرف راست را به‌ چپ و طرف چپ را به‌ راست تغییر داد[2].

6- برخی از دعاهای مأثور برای استسقا:

روایت شده‌ که‌ پیامبر  صل الله علیه و آله و سلم  در دعاهای استسقا چنین دعا می‌کرد:

«اللهم اسقنا غيثاً مريئاً مَرِيعاً غَدَقاً مُجَللاً عاماً طبقاً سَحَّاً دائماً. اللهمَّ اسقنا الغيث ولا تجعلنا من القانطين. اللهم إن بالعباد والبلاد والبهائم والخلق من اللأواء والجَهْدِ والضَّنك ما لا نشكوه إلا إليك. اللهم أنبت لنا الزرع، وأدر لنا الضرع، واسقنا من بركات السماء، وأنبت لنا من بركات الأرض. اللهم ارفع عنا الجهد والجوع والعُرْي، واكشف عنا من البلاء ما لا يكشفه غيرك. اللهم إنا نستغفرك، إنك كنت غفاراً، فأرسل السماء علينا مدراراً، اللهم اسق عبادك وبهائمك، وانشر رحمتك، وأحي بلدك الميت»[3].

«خداوندا! باران رهایی بخش از سختی، بسیار گوارا، رویاننده‌ی گیاهان، فراوان و پوشاننده‌، فراگیر و گسترده‌ و ریزان و جاری و پیوسته‌، به‌ ما عطا کن. خداوندا! بندگانت و سرزمین‌ها و حیوانات و مردم به‌ چنان سختی و گرسنگی و تنگی و مشقت مبتلا شده‌اند که‌ شکایت و شکوه‌ از آن را تنها به‌ نزد تو می‌آوریم. خداوندا! کشتزارمان را سرسبز و پستان حیواناتمان را پر شیر کن و از برکت و فزونی‌های آسمان ما را سیراب گردان و از برکت و فزونی‌ای زمین و نباتات آن، ما را روزی ده‌ و این مشقت و سختی و بلا را از ما دور کن که‌ غیر از تو کسی بر آن قادر نیست. خداوند! از تو طلب مغفرت داریم، چه‌ تنها تو آمرزنده‌ای، پس خداوندا! باران فراوان به‌ ما عطا کن، خداوندا! باران خود را شامل حال بندگان و حیواناتت بکن و رحمت خود را بر ما بگستران و شهر مرده‌ی خود را برای ما زنده‌ گردان».

چنان‌که‌ در روایت دیگری آمده‌ که‌ پیامبر  صل الله علیه و آله و سلم  برای طلب باران چنین دعا می‌کرد:

«اللهم سقيا رحمة لا سقيا عذاب، ولا بلاء، ولا هدم ولا غَرَقٍ. اللهم على الظرَابِ ومنابت الشَّجَر. اللهم حَوَاليناً ولا علينا»[4].

«خداوندا! باران رحمت باشد نه‌ باران عذاب و بی‌برکتی و ویرانی و بلا و خرابی و غرق کردن. خداوندا! بر کوه‌ها و محل رویش گیاهان و درختان و دره‌ها بباران. خداوندا! بر پیرامون ما باشد نه‌ بر ما».




[1]- متفق علیه‌

[2]- امام احمد، ابن ماجه‌ و بیهقی آن‌را روایت کرده‌اند، ضمنا روایهای آن معتمد هستند.

[3]- ابن ماجه‌ آن‌را روایت کرده‌ و راوی‌های آن معتمد هستند.

[4]- شافعی آن‌را روایت کرده‌ و بیشتر الفاظ آن در صحیحین آمده‌ است.

هیچ نظری موجود نیست:

ارسال یک نظر

مقدمه‌ی مؤلف

  مقدمه‌ی مؤلف الحمد لله رب العالـمين، والصلاة والسلام على نبينا محمد وعلى آله وأصحابه أجمعين‏. أما بعد: از جمله درس‌هایی که در مسجد...