تشهد آخر

تشهّد آخر، و نشستن به حالت تَوَرُّک([1])

·     سپس برای تشهّد آخر بنشیند، و هر دو تشهّد واجب است.

·     و کارهایی را که در تشهّد اول انجام داد در این تشهّد هم انجام دهد.

·     بجز اینکه در این تشهّد بحالت تورّک بنشیند، به این کیفیت که سرین چپش را بر زمین گذاشته، و هر دو قدمش را از یک سمت بیرون بیاورد، و پای چپ را زیر ساق پای راستش قرار دهد.

·     و قدم راستش را نصب کند.

·     و گاهی پهن کردن آن نیز جایز است.

·     و با کف دست چپش زانویش را بگیرد و بر آن تکیه زند.

واجب بودن درود بر پیامبر  صل الله علیه و آله و سلم  و از چهار چیز پناه خواستن

·     بر نمازگزار واجب است در این تشهّد بر پیامبر  صل الله علیه و آله و سلم  درود بفرستد، و ما بعضی از درود را در تشهّد اول ذکر نمودیم.

·     و همچنین بر نمازگزار واجب است از چهار چیز، به خداوند پناه برد و بگوید: « اللَّهُمَّ إِنِّيْ أَعُوْذُ بِكَ مِنْ عَذَابِ الْقَبْرِ، وَمِنْ عَذَابِ جَهَنَّمَ، وَمِنْ فِتْنَةِ الْمَحْيَا وَالْمَمَاتِ، وَمِنْ فِتْنَةِ الْمَسِيْحِ الدَّجَّالِ»([2]).

دعا نمودن قبل از سلام

·     سپس با انتخاب خودش از آن دعاهایی که در کتاب و سنّت به ثبوت رسیده است برای خودش دعا نماید. و این دعاها بسیارند و دعاهای خوبی هستند، امّا اگر چیزی از این دعاها نمى­دانست، آنچه برایش میسر است، و در دین و دنیا به وی فایده مى­رساند، دعا کند.

---

[1]ـ متورک به این معنى: طورى دو زانو بنشیند که پشت پاى چپ، روى کف پاى راست قرار بگیرد.

[2]- فِتْنَةِ الْمَحْيَا : فتنه‌هایی که در زندگی انسان بر اثر دنیا و شهواتش برای وی اتفاق مى­افتد، و فِتْنَةِ الممات: عبارت است از فتنۀ قبر و سؤال دو فرشته، و فتنۀ مسیح دجال: آن کارهای خارق العاده‌ای که به دستش آشکار مى­شود، و با آن بسیاری از مردم را گمراه مى­سازد، و با ادعای الوهیت او را پیروی مى­نمایند.